Een kapotte laptop kun je misschien uit je buffer betalen. Een jaar zonder inkomen is een andere vraag. Bij verzekeringen voor zzp’ers helpt het om eerst naar de gevolgen te kijken, en daarna pas naar de premie.
Als zelfstandige verkoop je vaak je eigen tijd en kennis. Valt jouw werk stil, dan kunnen ook de inkomsten stoppen. Ondertussen lopen huur, boodschappen en zakelijke verplichtingen door. Daarnaast kun je tijdens je werk schade veroorzaken of in een conflict terechtkomen.
Je hoeft niet ieder denkbaar probleem te verzekeren. Wel is het verstandig om te weten welke risico’s bij jouw werk horen en welke rekening te groot zou worden om zelf op te vangen. Een pakket met veel polissen is niet vanzelf een goed vangnet.
Begin met de vraag wat er kan uitvallen
Maak onderscheid tussen je privéleven en je bedrijf. Thuis heb je geld nodig voor wonen, levensonderhoud en mensen die van jouw inkomen afhankelijk zijn. Zakelijk kunnen bijvoorbeeld de huur van een werkruimte, softwarecontracten en aflossingen blijven doorlopen als je niet werkt.
Kijk vervolgens naar de gebeurtenis die dat geldprobleem kan veroorzaken. Is je belangrijkste risico dat jij niet kunt werken? Dat je spullen worden gestolen? Of dat een fout bij een klant tot een grote schadeclaim leidt? Dat zijn verschillende problemen, met verschillende vormen van dekking.
Een particuliere aansprakelijkheidsverzekering dekt zakelijke werkzaamheden doorgaans niet. Ook bij een privéverzekering voor rechtsbijstand kun je niet aannemen dat conflicten met opdrachtgevers zijn meeverzekerd. Controleer de polis in plaats van af te gaan op de naam van de verzekering.
Een buffer is vooral tijd kopen
Stel dat je € 2.400 per maand nodig hebt voor noodzakelijke privé-uitgaven. Je bedrijf heeft daarnaast € 600 aan maandelijkse kosten die blijven doorlopen. Als er geen ander inkomen binnenkomt, heb je samen € 3.000 per maand nodig.
Met € 18.000 vrij beschikbaar spaargeld kun je in dit eenvoudige voorbeeld zes maanden overbruggen. Dat werkt alleen als die volledige € 18.000 werkelijk beschikbaar is. Geld voor een openstaande belastingrekening of een geplande uitgave kun je niet nogmaals als noodbuffer meetellen.
Zes maanden klinkt ruim wanneer je aan griep denkt. Het is korter als je herstel lang duurt of als je daarna je klantenbestand opnieuw moet opbouwen. Het voorbeeld is geen aanbevolen buffer, maar een manier om je eigen overbruggingstijd te berekenen.
Gebruik daarvoor ook de uitleg over hoeveel spaargeld je als buffer nodig hebt. Het bedrag hoort bij je vaste lasten, andere inkomsten en de risico’s die je echt loopt.
Wat een arbeidsongeschiktheidsverzekering doet
Een arbeidsongeschiktheidsverzekering, vaak AOV genoemd, kan inkomen uitkeren als je door ziekte of een ongeval niet of minder kunt werken. Of en hoeveel je ontvangt, hangt af van de polis en de beoordeling van je situatie.
Een zorgverzekering vervangt dit niet. Die gaat over zorgkosten, niet over de omzet die je mist. Ook een werknemer die daarnaast onderneemt, moet bekijken welk inkomen via de werkgever beschermd is en welk deel uit het eigen bedrijf komt.
Bij een AOV zijn het verzekerde bedrag, de wachttijd en de duur van de uitkering belangrijk. Een langere wachttijd kan de premie verlagen, maar betekent dat je langer zelf geld nodig hebt. Een verzekering die maar enkele jaren uitkeert, heeft een andere functie dan dekking tot een afgesproken eindleeftijd.
Let ook op de definitie van arbeidsongeschiktheid. Gaat het om het niet meer kunnen doen van je eigen beroep, of wordt ook gekeken naar ander werk? Welke beperkingen en uitsluitingen gelden? Twee offertes met dezelfde maandelijkse uitkering kunnen daardoor toch heel verschillend zijn.
Een kantoorberoep maakt je niet onaantastbaar
Bij risico denken we snel aan een val op een bouwplaats. Maar langdurig uitvallen is niet beperkt tot zwaar lichamelijk werk. Ook als je achter een bureau werkt, kan je gezondheid je vermogen om opdrachten uit te voeren raken.
Andersom betekent een voorstel voor een verzekering niet dat de verzekeraar jouw hele toekomst kan voorspellen. Je probeert niet vast te stellen of jou iets zal overkomen. Je kijkt wat er financieel gebeurt als het toch gebeurt.
Dat maakt de afweging minder persoonlijk beladen. Een verzekering afsluiten is geen bewijs dat je weinig vertrouwen in jezelf hebt. En een deel van het risico zelf dragen kan passen, zolang het bedrag en de gevolgen duidelijk zijn.
Andere manieren om ziekte op te vangen
Sommige zelfstandigen sluiten zich aan bij een schenkkring. Deelnemers ondersteunen elkaar bij ziekte met schenkingen. Kijk goed naar het maximale bedrag, de wachttijd, de voorwaarden en de duur. Veel van deze regelingen zijn bedoeld voor een beperkte periode en vervangen geen langdurige inkomensbescherming.
Wie vanuit loondienst of een uitkering begint, kan onder voorwaarden een vrijwillige verzekering bij UWV afsluiten. Bij een volledige overgang geldt normaal een aanmeldtermijn van dertien weken na het einde van de verplichte verzekering. Er gelden aanvullende voorwaarden en er zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld bij ondernemen naast loondienst. Controleer dit dus vroeg.
Komt er een verplichte AOV voor zzp’ers?
Er ligt een wetsvoorstel voor een basisverzekering arbeidsongeschiktheid voor zelfstandigen, de BAZ. Op 14 september 2026 is het voorstel bij de Tweede Kamer in behandeling. De algemene verplichting is nog niet ingevoerd en de ingangsdatum staat niet vast. De voorgestelde bedragen en voorwaarden zijn dus geen polis die je vandaag al beschermt.
Het plan richt zich op ondernemers die voor de inkomstenbelasting winst uit onderneming hebben. Niet iedereen die zichzelf freelancer noemt, valt daarmee automatisch in dezelfde groep. Directeur-grootaandeelhouders en mensen met resultaat uit overige werkzaamheden vallen volgens het voorstel buiten deze verzekering. Ook voor werk naast loondienst zijn de precieze voorwaarden van belang.
De voorgestelde bruto premie is 5,4 procent van de winst, met een maximum van € 171 per maand op basis van het minimumloon van 2025. Dat maximum wordt aangepast aan de loonontwikkeling en de bedragen kunnen tijdens de wetgeving nog veranderen. Het is dus geen vast maandbedrag dat iedere zelfstandige straks zou betalen.
De beoogde uitkering is 70 procent van het eerdere inkomen, tot maximaal het minimumloon. Er geldt een wachttijd van twee jaar. De dekking kan daarna tot de AOW-leeftijd doorlopen. Het plan biedt daarmee een basis, geen garantie dat je huidige inkomen of alle vaste lasten worden vervangen. De beoordeling kijkt bovendien naar wat je nog met werk kunt verdienen; alleen je eigen beroep niet meer kunnen doen geeft niet vanzelf recht op uitkering.
Een particuliere AOV kan volgens het voorstel onder voorwaarden een alternatief zijn. Niet iedere bestaande polis voldoet daar automatisch aan. Een schenkkring geeft op zichzelf geen vrijstelling, maar kan wel helpen om de wachttijd te overbruggen.
Voor je keuze van vandaag blijft de vraag daarom hetzelfde: waarvan leef je als je langere tijd uitvalt? Zeg bestaande dekking niet op omdat er een voorstel ligt. Bekijk eerst wat je nu hebt, hoe lang je eigen geld meegaat en welk gat daarna overblijft.
Schade aan een klant is een apart risico
Een bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering kan dekking bieden wanneer je bij je werk letsel of schade aan spullen van anderen veroorzaakt. Denk aan een klant die struikelt over jouw kabel, of een gereedschap dat op een vloer valt.
Een beroepsaansprakelijkheidsverzekering richt zich op een ander soort schade: financieel verlies door een beroepsfout. Denk aan een fout in een berekening of een advies waardoor een opdrachtgever schade lijdt. De precieze werkzaamheden en voorwaarden bepalen of een claim onder de polis valt.
Voor sommige beroepen is een beroepsaansprakelijkheidsverzekering verplicht. Ook een opdrachtgever of brancheorganisatie kan dekking eisen. Bekijk daarom je contracten en de regels voor je beroep. Een algemene uitspraak dat iedere zakelijke verzekering vrijwillig is, klopt niet.
Geef bovendien door wat je werkelijk doet. Als je naast uitvoering ook advies gaat geven, kan je risico veranderen. Een verzekering die bij je oude werkzaamheden paste, past dan niet automatisch bij de nieuwe.
Rechtsbijstand, spullen en je gezin
Zakelijke rechtsbijstand kan helpen bij gedekte conflicten met bijvoorbeeld klanten of leveranciers. Kijk naar wachttijden, uitgesloten geschillen en maximale vergoedingen. Een conflict dat al speelt, kun je niet zomaar achteraf onder een nieuwe verzekering brengen.
Bij apparatuur en inventaris is de vraag hoeveel je zelf kunt vervangen. Voor een schrijver kan een laptop de belangrijkste werkplek zijn. Voor een fotograaf of meubelmaker gaat het mogelijk om veel duurdere spullen. Back-ups en een vervangingsplan verminderen de gevolgen van schade, ook als je verzekerd bent.
Zijn een partner of kinderen afhankelijk van je inkomen, bekijk dan ook wat er bij overlijden overblijft. Een overlijdensrisicoverzekering kan onder de afgesproken voorwaarden een bedrag uitkeren. De begunstiging, looptijd en hoogte moeten aansluiten bij de situatie van je gezin. Een polis alleen vertelt nog niet of de woonlasten daarna betaalbaar blijven.
Vergelijk wat je overhoudt bij een tegenvaller
De goedkoopste premie is pas interessant als je weet wat daarvoor wordt gedekt. Vergelijk het bedrag dat je zelf moet dragen, de belangrijkste uitsluitingen en hoe lang je op geld zou moeten wachten. Laat onduidelijke voorwaarden uitleggen voordat je tekent.
Houd ook rekening met belasting. Bij een Nederlandse AOV met periodieke uitkeringen zijn premies doorgaans aftrekbaar als uitgaven voor inkomensvoorzieningen, niet als zakelijke kosten. De uitkeringen zijn dan belast. Bij een uitkering ineens gelden andere regels. Vergelijk een bruto verzekerd bedrag dus niet zonder meer met je netto huishoudkosten.
Een gezond bedrijf kan op papier winst maken en toch weinig geld vrij hebben. Kijk daarom naast de winst naar je beschikbare geld en verplichtingen. Dat laat beter zien welk eigen risico je kunt opvangen.
Maak er een terugkerende controle van
Bekijk je verzekeringen opnieuw als je werk verandert, je vaste lasten stijgen of iemand afhankelijk wordt van jouw inkomen. Vraag zo nodig een verzekeringsadviseur om de dekking te vergelijken. Het doel is een vangnet dat bij jouw werk en huishouden past.
Een bruikbare uitkomst is concreet: deze eerste periode betaal ik zelf, dit grote risico verzeker ik en dit risico verklein ik met andere afspraken. Dan weet je waar je op kunt rekenen als een gewone werkmaand ineens heel anders loopt.